تک نگاشت چیست؟

تک نگاشت   Monograph

تعريف :

1_ تک‏نگاشت گونه‏اي نگارش که حاصل يک موردکاوي است . تک‏نگاري يا تک نگاشت نوشته يا رساله‏اي است مستقل در باره نوع ، گروه يا مجموعه‏اي از اشيا و پديده‏ها.

2 _ تک‏ نگاري نوعي بررسي جامعه ‏شناختي و گونه‏اي نگارش است که حاصل آن را معمولاً تک‏نگاشت مي‏خوانند.

ماهيت : 

تک‏پژوهي _ فردنامه _ يکتانگاري _ مونوگرافي

تاريخچه:

تک‏نگاري را نخستين بار فردريک لوپه، بنيانگذار علم جامعه‏شناسي در فرانسه ، براي توصيف زندگي کارگران اروپايي در سال 1855 به کار گرفت که نتايج کار وي در کتاب کارگران دو جهان به چاپ رسيد. تک‏نگاري در زمان خود، روش علمي نويني در تقابل با جامعه‏شناسي نظري منتج از سنت فلسفي محسوب مي‏شد.

تک‏نگاري در ايران:

تک نگاري به زبان فارسي و به اقتباس از روش فرانسوي نخستين بار به قلم داودخان ملکشاه در سال 1304 درباره پاريس و وضع اداري و اجتماعي آن نوشته شد.

تک‏نگاري به شيوه‏اي نسبتاً علمي و با الگوبرداري از شيوه اروپايي، پس از تأسيس مؤسسه مطالعات و تحقيقات اجتماعي در دانشکده ادبيات و علوم انساني دانشگاه تهران در سال 1336 زيرنظر غلامحسين صديقي و احسان نراقي آغاز شد.

مراحل:

1 _ تنظيم مقدمات کار تک‏نگاري از قبيل مطالعه اسناد و مدارک ، جمع‏آوري اطلاعات و شناسايي محيط جغرافيايي واحد مورد بررسي.

2 _ مشاهده کلي واحد اجتماعي ، ارتباط و تماس مستمر و گاه طولاني با افراد عادي و شخصيت‏هاي آن واحد اجتماعي به همراه تهيه پرسشنامه و اجراي مصاحبه فردي و گروهي.

3 _ جمع‏آوري کليه اطلاعات، طبقه‏بندي آنها، تجزيه و تحليل يافته‏هاي مرحله اول و دوم و ثبت گزارش تحقيق نهايي، در تدوين تک‏نگاري تلاش بر آن است که از کشش دروني پرهيز شود و پندارها و پيش داوري‏ها به متن راه نيابد.

حيطه فعاليت:

تک‏نگاري در آغاز در حوزه علوم اجتماعي و بررسي‏هاي مردم شناختي و جامعه‏شناختي به کار مي‏رفت و هنوز هم در اين حوزه به همين مفهوم به کار مي‏رود . اما بعدها به هر نوع بررسي محدود و تک موضوعي در هر رشته از جمله ادبيات، تاريخ، جغرافيا، مديريت، علوم پزشکي، علوم دفاعي و علوم قرآني تسري يافت.

ويژگي‏هاي شکلي:

1_ يک تحقيقات محدود است .

2 _ دوره زماني مشخص ندارد .

3 _ آوردن نام نويسنده الزامي نيست.

4 _ مي‏تواند چند نويسنده داشته باشد.

5 _ مي‏تواند به صورت ترجمه، گردآوري و تأليف باشد.

6_ تعداد صفحات به صورت مشخص و محدود نيست.

7 _ مي‏تواند طبقه‏بندي داشته باشد.

8 _ سايز مشخص ندارد و مي‏تواند در اندازه‏هاي مختلف ارائه شود.

9 _ مي‏تواند به صورت کتاب نشر يابد.

10 _ مي‏تواند مبناي مقاله و کتاب باشد.

کاربرد تک نگاري در علوم اجتماعي:

عمدتاً به بررسي واحدهاي اجتماعي از قبيل خانواده و ديگر گروه‏هاي کوچک اجتماعي يا زندگي روستايي ، عشايري و بومي مي‏پردازد.

کاربرد تک نگاري علمي:

اصولاً به همه جنبه‏هاي کمي و کيفي توجه دارد و جمعيت، نظام اجتماعي، ترکيب طبقاتي، جغرافيا، روابط و مقررات ، ارزش‏ها و آرمان‏ها و عقايد و آداب مردم را مورد مطالعه قرار مي‏دهد.

فرايند تهيه تک نگاشت :

جمع‏آوري کليه اطلاعات

طبقه‏بندي اطلاعات

تجزيه و تحليل اطلاعات در مراحل 1 و2

ثبت گزارش نهايي و تدوين تک نگاشت

نگاه جامع به همه ابعاد موضوع

بررسي ابعاد مختلف موضوع

تهيه ابزار جمع‏آوري اطلاعات

بررسي اسناد و مدارک

جمع‏آوري اطلاعات

پردازش اطلاعات

قواره تک نگاشت :

1- تعريف               

2- قواره تک نگاشت : تک نگاشت شامل فصل اول (کليات), فصل دوم (متن), فصل سوم (نتايج و راهکارها)

عنوان تک نگاشت :

فصل اول-کليات: فهرست, چکيده, 1- موضوع 2- مقدمه 3- هدف 4- تعاريف و اختصارت 5- ضرورت و اهميت

فصل دوم – متن : 1- سابقه 2- متن اصلي 3- تجزيه و تحليل متن اصلي(و روش‏هاي آن)

فصل سوم – نتايج و راهکارها : 1- نتيجه گيري 2- ارائه راهکارها (پيشنهادها)منابع و مآخذ

شناسنامه : 1- موضوع 2- عنوان 3- تهيه کننده 4- ناظر 5- ناشر 6- شماره  7- تاريخ نشر 8- طبقه بندي

روش تهيه : مي‏تواند از طريق نگاشت فرد, با اطلاعات بدست آمده از مصاحبه, پرسشنامه, مشاهده, بررسي اسناد و... انجام شود.